Pandemi dönemi ile birlikte ‘online psikoterapi süreci’ yaşamlarımıza girdi. Bu süreç hem psikolog/psikolojik danışman/terapistler için hem de danışanlar için oldukça yeni bir dönemdi. Herkes bu sürece adapte olabilecek beceriler geliştirme çabasında oldu. Psikologlar bu dönemde ihtiyaç duyduklarında eğitimler ve süpervizyon alarak değişen yeni Dünya’ya danışanlarının ihtiyaçlarını karşılayacak şekilde uyumlandı. Peki online seanslarda nelere dikkat edilmektedir?

Öncelikle ‘gizlilik ilkesi’ni online seanslar sürecinde de korumak en temel prensiptir. Gizlilik ilkesi, ‘Danışan ile psikolog arasındaki paylaşımın gizli tutulacağı, saklanacağı’ anlamına gelmektedir. Bunun sağlanabilmesi adına, psikolog kapısı kapalı, izole, kimsenin duymamasını sağlayacağı, özel bir görüşme odasında online seanslarını yürütmelidir. Danışan da benzer şekilde kendini rahat, güvende hissettiği bir ortamda, yalnız, ‘konuştuklarım duyulur mu’ endişesi olmadan, özel bir ortam yaratabilmelidir. Böylelikle nasıl ki yüz yüze seanslarda psikolog-danışan baş başa süreci yönetmekte ise, bu şart online zeminde de sağlanmış olur. Dikkat dağıtıcı seslerin olmadığı, sessiz, kişinin mahreminin korunabildiği bir ortam şarttır.
Psikolog yüz yüze seanslarında nasıl ise, profesyonel şekilde online seanslarında da aynı yaklaşım içindedir. Aynı yakınlık, anlama çabası ve güvene dayalı ilişki kurma gayretindedir. İşine olan saygısı ile odaklıdır.
Online seanslardan danışanların da fayda sağlayabilmesi için aynı özeni göstermesi, mümkünse evde yalnız ve sessiz bir ortam sağlaması, telefonunu sessizde tutarak dikkatini verebilmesi, dikkat dağıtıcı her şeyden uzak olabilmesi, seans süresi boyunca iletişimde olması çok kıymetlidir.

Avantajlar neler?

Modern dünyada insanlar bazen trafik, yoğun çalışma saatleri, yoğun akademik takvim yükü gibi sebeplerle psikolog ile görüşmeye zaman yaratmakta zorlandığında online seanslar yürütmek çok pratik olabilmektedir.
Kişi için evinde, bildiği bir ortamda online seans yapmak, konforlu ve rahat olabilmektedir.
Kişinin eğer bakım verdiği bir çocuk veya yaşlı var ise, sosyal desteği az ise, online seansı planlamak yüz yüze seansı planlamaktan daha pratik olabilmektedir.
Online seanslar sayesinde kişiler yurt dışında ikamet etseler de kendi kültürlerinden terapistler ile süreçlerini yönetebilmektedirler. Ayrıca il dışında yaşıyorlarsa yine online seanslar sayesinde daha özgürce bir çok terapiste ulaşım sağlayabilmekte ve istedikleri terapisti seçme imkanları daha geniş yelpazede olabilmektedir. Bazen de yüz yüze seanslar yapılırken, taşınma, hastalık gibi süreçler nedeni ile online seanslar sayesinde sürecin devamlılığı sağlanabilmektedir. Böylelikle ‘saat farkı ve mekandan’ bağımsız bir sürece dönüşebilmektedir.

Dezavantajları Nelerdir ?

Bazen, özellikle çocuk ve ergenlerde, gelişimsel olarak dikkatin odakta kalması çok kolay değildir. Genellikle çocuğun gelişimine göre 8-9 yaş ve üzerindeki çocuklar ile online oyun terapisi ve ergenlerle online terapi mümkün olmaktadır, fayda görmektedirler.
Çocuk ve ergenlerle online çalışırken ailenin çocuğun özeline saygı duyarak gizlilik ilkesine uygun davranması, seansta iken ailenin odaya girmemesi, kapıyı dinlememesi çok önemlidir. Fakat, bunu sağlamak bazen online seanslarda zordur.
Ne yazık ki online seanslar bazen yüz yüze seanslar kadar ciddiye alınmadığında, ‘son dakika seansı iptal etme, seansa geç kalma, seansların sürekliliği konusunda gönülsüzlük’ gibi durumlar ortaya çıkabilmektedir. O zaman da danışan için faydalı olmayan bir yolculuk olmakta ve yarıda kalkabilmektedir.
Online seanslar bazen danışanların ‘daha hızlı ve pratik çözüm yolları’ beklemesine sebep olabilmektedir, fakat süreç yüz yüze seanslar ile aynıdır. Tek fark, platformun online olmasıdır.
Bazen online seansların daha ucuz olması danışanlar tarafından beklenmekte ve daha ‘kolay, değersiz’ algılanabilmektedir. Halbuki psikolog, yüz yüze seanslara yaptığı hazırlıkların aynısını online seanslar için de yapmaktadır. Aynı zamanı ayırmakta ve aynı ilgiyi göstermektedir.

İnsanoğlu tabi ki yüz yüze iletişimden çokça öğrenen, yüz yüze iletişim aracılığı ile duyguların geçişini deneyimleyen bir canlıdır. Fakat online seansta da psikoterapi yolculuğu artık mümkündür. Alınabilecek fayda küçümsenmemelidir.